യു.വൈ. സ്കുട്ടി (UY Scuti)

 

യു.വൈ. സ്കുട്ടി (UY Scuti) എന്നത് ഒരു ചുവന്ന അതിഭീമൻ നക്ഷത്രമാണ് (Red Supergiant). നിലവിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ളതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ നക്ഷത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

പ്രധാന വിവരങ്ങൾ:

 * സ്ഥാനം: യു.വൈ. സ്കുട്ടി സ്കൂട്ടം (Scutum) എന്ന നക്ഷത്രരാശിയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇത് ക്ഷീരപഥത്തിന്റെ (Milky Way) കേന്ദ്രത്തിനടുത്താണ്.

 * ദൂരം: ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 9,500 പ്രകാശവർഷം (2,900 പാർസെക്) അകലെയാണ് ഈ നക്ഷത്രം.

 * വലിപ്പം: സൂര്യനെക്കാൾ ഏകദേശം 1,700 മടങ്ങ് വലിയ വ്യാസാർദ്ധം ഇതിനുണ്ട്. യു.വൈ. സ്കുട്ടിയുടെ ഉള്ളിൽ ഏകദേശം 5 ബില്യൺ സൂര്യന്മാരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയുമെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. നമ്മുടെ സൗരയൂഥത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ യു.വൈ. സ്കുട്ടിയെ വെച്ചാൽ, അതിന്റെ പുറംഭാഗം വ്യാഴത്തിന്റെ ഭ്രമണപഥത്തിനപ്പുറം വരെ എത്തും.

 * പിണ്ഡം: ഇതിന്റെ പിണ്ഡം സൂര്യന്റെ 7 മുതൽ 10 മടങ്ങ് വരെയാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇത് വലുപ്പത്തിൽ ഭീമനാണെങ്കിലും, പിണ്ഡത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും വലിയ നക്ഷത്രങ്ങളിൽ ഒന്നല്ല.

 * താപനില: യു.വൈ. സ്കുട്ടിയുടെ ഉപരിതല താപനില ഏകദേശം 3,365 കെൽവിൻ (3,092 °C) ആണ്. ഇത് സൂര്യന്റെ ഉപരിതല താപനിലയെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ കുറവാണ്.

 * പ്രകാശതീവ്രത (Luminosity): ഇത് സൂര്യനെക്കാൾ ഏകദേശം 340,000 മടങ്ങ് കൂടുതൽ പ്രകാശമുള്ളതാണ്.

 * കണ്ടെത്തൽ: 1860-ൽ ജർമ്മൻ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ ബോൺ ഒബ്സർവേറ്ററിയിൽ വെച്ചാണ് യു.വൈ. സ്കുട്ടിയെ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്. അന്ന് ഇതിന് BD -12 5055 എന്ന് പേരിട്ടു. പിന്നീട്, 740 ദിവസത്തെ കാലയളവിൽ ഇതിന്റെ തിളക്കം കൂടുകയും കുറയുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് ഇതിനെ ഒരു "ചരനക്ഷത്രം" (Variable Star) ആയി തരംതിരിച്ചു.

 * പ്രത്യേകതകൾ:

   * ഇതൊരു ചുവന്ന അതിഭീമൻ (Red Supergiant) ആണ്, എന്നാൽ "ഹൈപ്പർജയന്റ്" (Hypergiant) വിഭാഗത്തിലും ഇത് ഉൾപ്പെടുന്നു. ഹൈപ്പർജയന്റുകൾ വളരെ അപൂർവവും വളരെ തിളക്കമുള്ളതുമായ നക്ഷത്രങ്ങളാണ്.

   * വേഗതയേറിയ നക്ഷത്ര കാറ്റുകൾ (Stellar Winds) കാരണം ഇതിന് വളരെയധികം പിണ്ഡം നഷ്ടപ്പെടുന്നുണ്ട്.

   * യു.വൈ. സ്കുട്ടിക്ക് അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു കൂട്ടാളിയായ നക്ഷത്രം ഇല്ല.

   * ഭാവിയിൽ ഇതൊരു സൂപ്പർനോവയായി പൊട്ടിത്തെറിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.

യു.വൈ. സ്കുട്ടിയുടെ കൃത്യമായ വലിപ്പം കണക്കാക്കുന്നത് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണ്, കാരണം നക്ഷത്രങ്ങൾക്ക് ഒരു വ്യക്തമായ ഉപരിതലം ഇല്ല. ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ "ഫോട്ടോസ്ഫിയർ" (Photosphere) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭാഗത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇതിന്റെ വലിപ്പം നിർണ്ണയിക്കുന്നത്. ഇവിടെ നിന്നാണ് നക്ഷത്രത്തിൽ നിന്ന് പ്രകാശം പുറത്തേക്ക് പോകുന്നത്.

ചുരുക്കത്തിൽ, യു.വൈ. സ്കുട്ടി പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നക്ഷത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്, അതിന്റെ ഭീമാകാരമായ വലിപ്പം കാരണം ഇത് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമാണ്.