അഖ്നാറ്റന്റെ മത വിപ്ലവം

 

ഈജിപ്ഷ്യൻ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വിപ്ലവകരവും വിവാദപരവുമായ ഒരു കാലഘട്ടമാണ് ഫറവോയായ അഖ്നാറ്റന്റെ (Akhenaten) ഭരണകാലം. ബി.സി. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നടന്ന ഈ മാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച് ലളിതമായി താഴെ വിവരിക്കുന്നു:

1. ബഹുദൈവ വിശ്വാസത്തിൽ നിന്ന് ഏകദൈവ വിശ്വാസത്തിലേക്ക്

അഖ്നാറ്റൻ അധികാരത്തിൽ വരുന്നതിന് മുൻപ്, പുരാതന ഈജിപ്തുകാർ അനേകം ദൈവങ്ങളെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ദൈവം അമുൻ (Amun) ആയിരുന്നു. എന്നാൽ അഖ്നാറ്റൻ ഈ രീതി പൂർണ്ണമായും നിരോധിക്കുകയും ആറ്റൻ (Aten) എന്ന സൂര്യദേവനെ ഏകദൈവമായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

2. പുതിയ തലസ്ഥാനം: അമർന (Amarna)

പരമ്പരാഗതമായി ഈജിപ്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന തീബ്സ് (Thebes) ഉപേക്ഷിക്കാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു. അമുൻ ദൈവത്തിന്റെ പുരോഹിതന്മാരുടെ സ്വാധീനം കുറയ്ക്കുന്നതിനായി അഖെറ്റാറ്റൻ (Akhetaten) എന്ന പേരിൽ ഒരു പുതിയ നഗരം അദ്ദേഹം നിർമ്മിച്ചു. ഇന്നത്തെ ഈ നഗരം അമർന എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

3. കലാരംഗത്തെ മാറ്റങ്ങൾ

അഖ്നാറ്റന്റെ കാലത്ത് കലാരീതികളിലും വലിയ മാറ്റങ്ങൾ വന്നു. മുൻപത്തെ ഫറവോമാരെ വളരെ ഗാംഭീര്യമുള്ളവരായി ചിത്രീകരിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ, അഖ്നാറ്റൻ തന്റെ ശാരീരിക പ്രത്യേകതകൾ (നീണ്ട കഴുത്ത്, വലിയ വയർ തുടങ്ങിയവ) അതേപടി ചിത്രീകരിക്കാൻ കലാകാരന്മാരോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇതിനെ അമർന ആർട്ട് എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

4. വിപ്ലവത്തിന്റെ തകർച്ച

അഖ്നാറ്റന്റെ ഈ "മത വിപ്ലവം" ജനങ്ങൾക്കിടയിലോ പുരോഹിതന്മാർക്കിടയിലോ വലിയ സ്വീകാര്യത നേടിയില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണശേഷം ഈജിപ്ത് പഴയ ബഹുദൈവ വിശ്വാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയി. അടുത്ത ഫറവോയായ തുത്തൻഖാമുൻ (Tutankhamun) ആണ് പഴയ വിശ്വാസങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിച്ചത്. പിൽക്കാല ഭരണാധികാരികൾ അഖ്നാറ്റന്റെ പേരും ചരിത്രരേഖകളും നശിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ "മതഭ്രാന്തനായ രാജാവ്" എന്നും ചരിത്രകാരന്മാർ വിളിക്കാറുണ്ട്.